|
 Nysa, miasto w zachodniej części województwa opolskiego, nad Nysą Kłodzką, na Nizinie
Śląskiej. 48,8 tys. mieszkańców (1998).
Powstała w starożytności jako osada handlowa na szlaku wiodącym z Pragi przez Kłodzko, Opole do Krakowa. Od 1201 w posiadaniu biskupów wrocławskich. Lokowana na prawie flamandzkim przed 1223 przez biskupa Wawrzyńca. Od 1290 jako stolica samodzielnego księstwa rozwinęła się w ważny ośrodek handlu i rzemiosła artystycznego. W mieście handlowano zbożem, winem, przędzą, płótnem. Na targi i jarmarki przybywali kupcy z Austrii, Moraw i Węgier.
W 1417 powstała w Nysie szkoła parafialna, przekształcona następnie w słynne w XVI i XVII w. gimnazjum. W 1624 otworzono kolegium jezuickie zwane Carolinum, w którym nauki pobierali m.in. przyszli królowie polscy: Michał Korybut Wiśniowiecki i Jan III Sobieski. Miasto znacznie ucierpiało w wyniku wojny trzydziestoletniej (1618-1648), a także w czasie konfliktów prusko-austriackich w latach 1740-1763.
Od 1742 pod panowaniem Prus. W okresie 1807-1809 okupowana przez Francuzów. Dzięki rozbudowie sieci poł±czeń kolejowych od połowy XIX w. rozwinął się w mieście przemysł, głównie metalowy. Na początku XX w. funkcjonowały odlewnie żelaza, fabryki maszyn, browary, fabryka firanek, pierników, słodu i olejarnie. Podczas okupacji w mieście funkcjonowały: podobóz obozu koncentracyjnego w Rogoźnicy, 6 obozów pracy, oddziały robocze jeńców radzieckich, brytyjskich i włoskich obozu w Łambinowicach. W 1945 w wyniku działań wojennych zburzona została przeszło połowa miasta. Po wojnie odbudowana, zniszczone obiekty zabytkowe częściowo zrekonstruowano.

Ośrodek przemysłu środków transportu, ponadto przemysł maszynowy, garbarski i spożywczy. Miejscowość turystyczno-wypoczynkowa.
Zabytki:
kościół św. Jakuba (XIII-XV w., zrekonstruowany),
tzw. "Piękna Studnia" 1686r. kościół, kolegium i gimnazjum pojezuickie (XVII/XVIII w.), dawny kościół i klasztor Bożogrobców (XVIII w.), barokowy pałac biskupi w miejscu dawnego zamku (1608-1624), budynek Wagi Miejskiej (XVII w.),
fragmenty murów obronnych z wieżami bramnymi (XIV w.), liczne renesansowe i barokowe domy oraz kamienice.
ŻRÓDŁO: www.wiem.onet.pl
& www.nysa.info
|